Beste lezer,
Het is die week. De dagen hebben hun naam verloren, agenda’s doen alsof ze leeg zijn en iedereen spreekt zachter, alsof de tijd zelf even is gaan liggen. Kerst is nog niet verteerd, nieuwjaar nog niet begonnen. Een niemandsland van restwarmte, halfvolle glazen en goede voornemens die voorlopig nog veilig theoretisch blijven.
Ook de kunstwereld hangt in deze tussentijd. Tentoonstellingen lopen nog even door. Projecten worden na nieuwjaar echt opgepakt. E-mails eindigen met “fijne eindejaarsperiode”, wat meestal betekent: ik hoop u een tijdje niet te moeten antwoorden. De sector ademt uit, niet uit rust, maar uit vermoeidheid.
De kunstflaneur wandelt ondertussen door lege zalen en stille straten. Hij kijkt naar werken die er nog hangen, alsof ze zelf ook niet goed weten of ze bij dit jaar of het volgende horen. Kunst in de uitverkoop van de tijd. De urgentie is even op pauze gezet, de context opgeborgen tot nader order. Wat overblijft, is het werk zelf, zonder openingsspeech, zonder hashtag, zonder iemand die fluistert dat je dit echt gezien moet hebben.
In deze dagen wordt opvallend veel teruggeblikt. Op het jaar dat complex was. Dat scharnierde. Dat kantelde. Alsof de kunstwereld elk jaar opnieuw verrast is door de tijd. Alsof ze niet zelf mee draaide, mee versnelde, mee vertrouwde op dezelfde namen, dezelfde mechanismen, dezelfde geruststellende routines. Reflectie heet dat dan, al lijkt het soms meer op herschikking van woorden dan van gedachten.
Tussen kerst en nieuw wordt ook zichtbaar wat anders zo handig verborgen blijft: twijfel. Bij kunstenaars die zich afvragen of het werk nog spreekt wanneer het applaus wegvalt. Of bij instellingen die plots merken dat leegte ook een vorm van publiek is. Bij critici die zich afvragen of stilte soms eerlijker is dan nog een tekst. De kunstflaneur herkent die twijfel. Hij koestert hem. Hij is zeldzamer dan overtuiging, en een stuk betrouwbaarder.
Dit is geen moment voor grote conclusies. Daar is januari voor, met zijn frisse koppen en opgepoetste ambities. Dit is een moment om te blijven hangen. Om te kijken zonder doel. Om toe te geven dat niet alles begrepen, benoemd of verantwoord moet worden. Dat kunst soms gewoon aanwezig mag zijn, zoals deze dagen: onhandig, tussenin, licht ontregeld.
Laat het nieuwe jaar straks maar komen met zijn beloftes, plannen en deadlines. Voor nu volstaat het om hier te zijn, in deze open ruimte tussen wat was en wat komt. Wie hier leert kijken, kijkt later anders.
Met stille groet,
de kunstflaneur
Ontdek meer van Kunstflaneur.be
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.