UNI bij Annie Gentils Gallery: vier duo’s, twaalf werken

Iets meer dan een week geleden trok Antwerp Pride door de stad. Kinderen, koppels, negenjarigen naast honderdjarigen, allemaal in dezelfde stoet. Dat beeld bleef hangen tijdens mijn bezoek aan UNI, de groepstentoonstelling in Galerie Annie Gentils. Ook hier neemt geen enkele stem de show over.

Bijna dertig kunstenaars -waarvan er reeds enkele overleden zijn- treden voor de expo in dialoog met elkaar.  Ze allemaal apart bespreken zou het artikel nodeloos lang maken. Daarom kies ik voor een andere aanpak: acht kunstenaars, telkens twee aan twee, telkens met meerdere werken. Zo zie je hoe één kunstenaar evolueert, en hoe dat werk daarna aansluit bij dat van een collega.

Van lichaamsdeel tot plant -Philip Huyghe & Stef Van Looveren

Philip Huyghe toont twee werken die drieëntwintig jaar uit elkaar liggen. The Glove (1993) is een losse handschoen in blauw chlorosil, rechtop op een sokkel, alsof ze nog ergens naar reikt. Ze lijkt op een afgesneden lichaamsdeel. GIL I (2016) is een tekening met datzelfde ongemakkelijke gevoel, maar dan plantaardig: een bloemvorm die half orgaan, half gewas lijkt, met rode, aderachtige lijnen. Twee werken, drieëntwintig jaar uit elkaar, maar hetzelfde register: iets dat tussen mens en ding zweeft. Huyghe noemt zijn werk zelf een mix van komedie en cultus, en dat zie je hier goed.

Stef Van Looveren gaat de andere kant op: van plant naar lichaam. SEED (2023) is een zaadvorm in aluminium. Een zaad draagt, zegt de kunstenaar zelf, altijd al een hele boom in zich. CLIT BAGS I–III stapelt drie erotisch-glimmende handtassen op tot een klein, wankel torentje. Waar Huyghe een lichaam laat uiteenvallen in ledematen, bouwt Van Looveren het weer op, tot iets dat elk moment kan kantelen.

Waar Huyghe vertrekt bij het lichaam en eindigt bij de plant, doet Van Looveren net het omgekeerde: vertrekken bij de plant en eindigen bij iets dat op een lichaam lijkt.

Geschiedenis vasthouden - Andrew Webb & Marc Rossignol

Andrew Webb (1966–2019) verhuisde van Antwerpen naar Brussel en later naar Engeland. In UNI hangt een hele reeks van hem: zes collages uit Unfolding Leaves (2005), plus het oudere Untitled (2003) en het latere LIP (2010).

Webb gebruikte gevonden bidprentjes, bloemen en linten. Zo legde hij een link tussen religieuze kunst en het mannelijk lichaam. Criticus Jean Fisher noemde zijn werk ooit een woordspel dat bijna altijd iets seksueels verbergt.

Marc Rossignol, die in november 2025 overleed, tekende met twee handen tegelijk: één ononderbroken lijn die elk punt van een onzichtbaar raster precies één keer raakt. De twee werken die in UNI hangen, 25-023 en 25-024, herhalen op die manier exact hetzelfde diamantpatroon, het ene in blauw, het andere in roze. De kunstenaar koppelde deze kleuren aan respectievelijk het mannelijke en het vrouwelijke.

Waar Webb geschiedenis herschikt met gevonden materiaal, herhaalt Rossignol ze met een discipline die bijna op rouwen lijkt: dezelfde lijn, telkens opnieuw getrokken.

Herhalen en herbekijken - Jack Davey & Veronika Pot

Jack Davey toont drie werken die je kan lezen als een opschaling van hetzelfde gebaar. Booksmouth (mijn favoriet, trouwens) en Laughing, allebei uit 2026, zijn bijna identiek: hout, karton, inpakpapier, een zwart-witfoto en rood potlood. Alleen de ondergrond verschilt, wit bij het ene, roestbruin bij het andere. Charity is veel groter: canvas gewikkeld rond vormen, op een houten sokkel, bijna een altaar. Davey noemt dit zelf het bewustzijn van objecten: materiaal dat zo vaak wordt ingepakt en herhaald dat het een lading krijgt die je niet meer precies kan benoemen.

Veronika Pot herhaalt geen materiaal, maar een beeld. Life in the Woods (2011) is een zwart-witfoto van een figuur in een donker bos. Are you there? #3 (2024) is een foto van een zwembad, die vervolgens bewerkt werd. Dertien jaar verschil, maar dezelfde methode: een bestaand beeld bewerken tot het opnieuw bekeken wordt.

Bij Davey stapelt materiaal zich op. Bij Pot verdwijnt het beeld juist onder een nieuwe laag.

Spiegel en masker - Carla Arocha & Stéphane Schraenen, Marijke De Roover

Carla Arocha en Stéphane Schraenen tonen Peep Purple: een monochroom paneel met een kijkgaatje, een digitale print op glas voor een spiegel geplaatst. Je kijkt naar het werk, en door dat kijkgaatje kijkt het terug: je ziet ook jezelf. Het paneel meet 122 bij 92 centimeter en kan zowel horizontaal als verticaal hangen, telkens met een net iets ander effect. Die blik die naar de kijker terugkeert, borduurt voort op canonieke voorbeelden als Marcel Duchamps Étant donnés en Roy Lichtensteins I Can See the Whole Room...and There's Nobody in It! (1961), waarin een man door een kijkgaatje in een deur gluurt: niet het beeld is het onderwerp, maar het kijken zelf.

Marijke De Roover overleed eind juli, op vijfendertigjarige leeftijd. Zij vermenigvuldigde zichzelf op een heel andere manier: niet via een spiegel, maar via personages. Ze bedacht voortdurend nieuwe alter ego's, elk met een eigen stijl en verhaal, een term die ze aan de dichter Pessoa ontleende.

if I don't talk to a woman at least 10 years older than me once a week I die from lack of mentorship (titel van een werk van Marijke De Roover, 2021). Dit werk, dat in UNI hangt, is exemplarisch voor haar methode: grappig, wanhopig en eerlijk tegelijk. Haar personages waren zelden echt succesvol, en net dat falen was haar onderwerp.

Waar Peep Purple de blik van de kijker naar zichzelf laat terugkeren, gebruikte De Roover haar personages om net onzichtbaar te worden: door voortdurend nieuwe gedaantes aan te nemen, werd nooit helemaal duidelijk wie Marijke De Roover eigenlijk was.

Epiloog

Kiezen is verliezen. Deze vier duo's zijn mijn keuze, niet de enige mogelijke. Een andere bezoeker had net zo goed Bosmans naast Descreaux kunnen zetten, of Tuymans naast Freichels. Bijna elk werk in UNI praat namelijk met een ander werk.

En daar zit precies de kracht van deze tentoonstelling: niet in één vaste lezing, maar in het aantal verbindingen dat mogelijk is. Curatoren Annie Gentils en Tom Sanders noemen UNI een groep die zich niet in één thema laat vangen.

De titel UNI verwijst naar eenheid, maar dan niet als één stem die de rest overstemt. Eenheid betekent hier: iedereen met iedereen in dialoog. Geen enkel werk staat alleen, en toch valt niets samen.

Alle deelnemende kunstenaars:

Carla Arocha, Kasper Bosmans, Jack Davey, Marijke De Roover, Messieurs Delmotte, Emeline Descreaux, Yann Freichels, Paul-Armand Gette, Chris Gillis, Sina Hensel, Philip Huyghe, Juliet Jespers, Clara Lissens, Rufus Michielsen, Jonathan Paepens, Ria Pacquée, Veronika Pot, Marc Rossignol, Stéphane Schraenen, Lieven Segers, Jesse Siegel, Han Swolfs (Hantrax Dolls Solutions), Johanna Trudzinski, Luc Tuymans, Sietske Van Aerde, Anne-Mie Van Kerckhoven, Stef Van Looveren, Vanessa Van Obberghen, Tom Volkaert, Andrew Webb.

Saturday 1 August Until 27 September 2026
Annie Gentils Gallery - Peter Benoitstraat 40, 2018 Antwerp